Binnen de gemeente zijn in 2027 zes woningbouwlocaties in uitvoering. Dit zijn: Pijnacker-Zuid, Tuindershof, Oude Leede, Hart van Nootdorp, Oranjepark en Dwarskade. Project Dwarskade is begin 2026 gestart. Het doel van de projecten is het realiseren van woningen voor verschillende doelgroepen en binnen verschillende prijsklassen.
Naast woningbouwlocaties zijn ook twee bedrijventerreinen in ontwikkeling. Dit betreft Boezem Oost en Heron. Voor beide bedrijventerreinen geldt dat de verwachting is dat deze in 2027 zullen worden afgerond.
Een uitgebreide toelichting op de status en ontwikkeling van de woningbouwlocaties en bedrijventerreinen is opgenomen in de Voortgangsrapportage projecten.
Met betrekking tot het grondbeleid zijn twee onderliggende nota's van kracht: de nota Grondbeleid 2024-2028 en de nota Grondprijzen 2024-2025. De nota Grondprijzen zal naar verwachting in 2027 worden herzien.
Het uitgangspunt van de gemeente Pijnacker-Nootdorp is een situationeel grondbeleid. Per situatie wordt een afweging gemaakt welke vorm van grondbeleid het meest geschikt en noodzakelijk is. Met een situationeel grondbeleid ontstaat meer ruimte voor een actievere rol van de gemeente als het bestuurlijk, ruimtelijk en maatschappelijk belang daarom vragen.
Grondexploitaties
Onderstaande tabel geeft het overzicht van de lopende grondexploitaties. Voor vier grondexploitaties is de verwachting dat deze in 2027 afgerond zullen worden.
Bestaande grondexploitaties | |||
|---|---|---|---|
Projectnaam | Deelexploitatie | Status | Doorlooptijd |
Pijnacker Zuid | Centrumlijn | in uitvoering | tot 2030 |
Boszoom | In uitvoering | tot 2028 | |
Park van Buijsen | In uitvoering | tot 2027 | |
Boezem Oost | in uitvoering | tot 2027 | |
Bedrijvenpark Heron | in uitvoering | tot 2027 | |
Tuindershof | In uitvoering | tot 2028 | |
Oude Leede | in uitvoering | tot 2027 | |
Hart van Nootdorp | In uitvoering | tot 2028 | |
Oranjepark | geopend sep 2025 | tot 2031 | |
Dwarskade | geopend in jan 2026 | tot 2031 | |
Financiële positie
Het toepassen van het voorzichtigheidsprincipe bij de waardering van de grondexploitaties is van wezenlijk belang. Dit betekent dat verwachte verliezen direct worden genomen op het moment dat deze voorzienbaar en onafwendbaar zijn. Winsten worden genomen op basis van de Percentage Of Completion (POC) methode. Verder is op elk moment inzicht in de stand van de grondexploitatie (uitgaven, inkomsten, verliezen, gerealiseerde winsten, risico's en dergelijke), ondersteund door een betrouwbare en actuele prognose van de gecalculeerde uitgaven en inkomsten van de langlopende projecten. Dit zijn de belangrijkste uitgangspunten voor de vermogensvorming vanuit de grondexploitaties.
Voor het inzicht in de financiële positie van de grondexploitatie zijn, naast de actuele exploitatie-berekeningen en de risicoanalyse, heldere afspraken en richtlijnen onmisbaar voor de systematiek van het treffen van voorzieningen en de tussentijdse winstneming. Deze richtlijnen zijn opgenomen in de nota Grondbeleid.
Overzicht projecten | Verwacht resultaat | Boekwaarde | Mutaties Boekwaarde | Boekwaarde |
|---|---|---|---|---|
Grondexploitaties | 9,7 | 14,9 | 13,0 | 27,9 |
Strategische vastgoedvoorraad | 10,4 | 10,4 | ||
Totaal Geïnvesteerd vermogen | 25,3 | 13,0 | 38,3 |
Winstuitnamen
In 2025 is € 3,5 miljoen voordeel gerealiseerd. In 2026 tot en en met 2031 wordt rekening gehouden met winstuitnamen van in totaal
€ 10,5 miljoen. Gezamenlijk wordt er, op basis van de begroting, uit de grondexploitaties in die periode 2025 tot en met 2031 € 14,0 miljoen winst genomen. De winsten worden voorzichtig ingeschat en, vanaf 2026, jaarlijks op basis van de voortgang (percentage of completion) ten gunste van de gemeentelijke exploitatie gebracht. Dit resulteert, ten opzichte van de jaren tot en met 2025, in een positieve bijdrage aan het jaarlijkse exploitatieresultaat en betreft het tot uitvoering brengen van één van de acties vanuit het knoppenboek.
Overzicht (x € 1.000.000) | 2025 | 2026 | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 | 2031 | Totaal |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
Winstuitnamen | 3,5 | 1,9 | 4,0 | 0,7 | 2,8 | 0 | 1,1 | 14,0 |
In 2027 wordt voor één complex (Oude Leede) een verliesvoorziening van € 0,3 miljoen opgenomen. De overige actieve grondexploitaties kennen een voordelig verwacht resultaat.
Gevoeligheidsanalyse
Bij grondexploitaties (actief grondbeleid) is sprake van economische risico’s. Om deze economische risico’s in te schatten wordt er op totaalniveau van de grondexploitaties een gevoeligheidsanalyse gemaakt. Hierbij rekenen we met vier variabelen:
Stijging van de rente;
Stijging van de kosten;
Daling van de opbrengsten;
Afzet-/programmeringsrisico’s.
Van elke variabele wordt een inschatting gemaakt van de kans (wegingsfactor) dat het risico zich voor zal doen. De uitkomsten van deze analyse worden meegenomen in de jaarlijks herijking van het totale gemeentelijk weerstandsvermogen.
Rente
Sinds 2025 moet verplicht het renteomslagpercentage worden aangehouden voor de bepaling van de financieringsrente voor grondexploitaties. Deze bedraagt 1,0%, in de calculatie (per 1 juli 2026) is nog uitgegaan van het in de begroting 2026 bepaalde omslagpercentage van 0,5%. Voor de disconteringsvoet (het rentepercentage waarmee de eindwaarde contant wordt gemaakt en zodoende de Netto Contante Waarde wordt berekend) geldt nog steeds het, vanuit het Besluit Begroting en Verantwoording (BBV), voorgeschreven percentage van 2%.
Risico’s
Het produceren van bouwrijpe grond is een bedrijfsmatige en veelal langdurige activiteit die in principe risico’s met zich meebrengt. Voor de bedrijfsvoering van het grondbedrijf proces is het van belang dat er inzicht bestaat in de risico’s. Om inzicht te verkrijgen in de consequenties van de gekozen aannames en definities is per actief grondexploitatie complex een risicoprofiel opgesteld.
De basis voor het risico profiel wordt gevormd door:
Fase van het project: een project doorloopt een aantal stadia (initiatief-, definitie-, ontwerp- en uitvoeringsfase), waarbij per fase het risicoprofiel verandert;
Relatie tussen reeds gerealiseerde opbrengsten en totaal verwachte opbrengsten;
Boekwaarde; als indicator wat het betekent indien er acuut integraal gestopt zou worden (als gechargeerd model) bij een volledig “afwezige economie”;
Relatie tussen tijdsplanning en de berekening van de financiële resultaten (gevoeligheid t.a.v. rente en inflatie).
De kwantificering van de algemene risico’s is in een apart hoofdstuk opgenomen bij de actualisering van de grondexploitaties en de halfjaarlijkse Voortgangsrapportage projecten.
Overige gronden
Naast de hiervoor genoemde projecten heeft de gemeente ook nog strategisch vastgoed in haar bezit. Dit is vastgoed dat is aangekocht en op dit moment niet is ondergebracht in een grondexploitatie. Het betreft totaal 37,3 hectare met een waarde van € 10,4 mln. (per 1 juli 2026). Dit vastgoed is opgenomen tegen marktconforme prijzen.
Oplevering percelen t.b.v woningbouw (start bouw)
Locatie (aantal woningen) | 2026 | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 | Totaal |
|---|---|---|---|---|---|---|
PZ- Centrumlijn | 32 | 62 | 94 | |||
Tuindershof | 35 | 35 | ||||
Hart van Nootdorp | 53 | 53 | ||||
Oranjepark | 108 | 76 | 184 | |||
Dwarskade | 242 | 242 | 242 | 726 | ||
Totalen-Generaal | 120 | 62 | 242 | 350 | 318 | 1.092 |
Voor de berekeningen in de begroting is het uitgangspunt dat voor de periode 2026-2030 de woningbouwproductie gekoppeld is aan de verwachte aantallen woningen uit de actuele grondexploitaties.
